Rekenkamer Curaçao houdt ondanks verweer regering vast aan kritiek op jaarrekening 2023
WILLEMSTAD – De Algemene Rekenkamer Curaçao blijft bij haar kritiek op het financieel beheer van de overheid in 2023. Ondanks de bezwaren en toelichtingen van de regering handhaaft de Rekenkamer haar conclusies over onrechtmatige begrotingsoverschrijdingen, het buiten invordering stellen van oude belastingaanslagen en opdrachten aan overheidsaccountant SOAB. Dat blijkt uit antwoorden die de Rekenkamer woensdag 7 oktober aan de Staten heeft verstrekt.
De antwoorden zijn onderdeel van de parlementaire behandeling van het onderzoeksrapport over de jaarrekening 2023. Die behandeling begon op 23 maart en werd na verschillende vergaderingen op 7 oktober hervat. Statenleden hadden de Rekenkamer om nadere uitleg gevraagd over haar bevindingen en de reacties van de regering daarop.
Belastingaanslagen zonder wettelijke grondslag geschrapt
Een van de belangrijkste geschilpunten betreft het buiten invordering stellen van belastingaanslagen uit 2017 en eerdere jaren. Volgens de Rekenkamer ontbreekt daarvoor een wettelijke grondslag.
De Staten namen op 26 september 2024 een motie aan om de maatregel alsnog te bekrachtigen. Maar volgens de Rekenkamer kan een parlementaire motie een wettelijke regeling niet vervangen. Zij blijft daarom bij haar oordeel dat de maatregel niet overeenkomstig de wet is uitgevoerd.
Opvallend is dat de Rekenkamer geen specificatie heeft ontvangen van het totale bedrag aan belastingaanslagen dat buiten invordering is gesteld. Daardoor blijft onduidelijk om hoeveel geld het gaat.
Begrotingsoverschrijdingen
Ook over de begrotingsoverschrijdingen blijft de Rekenkamer bij haar eerdere oordeel. Volgens de controle-instantie moeten overschrijdingen als onrechtmatig worden beschouwd zolang de jaarrekening 2023 niet door het parlement is vastgesteld.
Bij haar onderzoek vergeleek de Rekenkamer de werkelijke uitgaven van de ministeries met de door de Staten goedgekeurde begrotingen. Daarbij hield zij rekening met wettelijk toegestane afwijkingen en eventuele aanvullende begrotingen die door het parlement waren goedgekeurd.
De Rekenkamer benadrukt daarnaast dat het budgetrecht bij de Staten moet blijven. Aanleiding daarvoor zijn vragen over mogelijke wijzigingen van artikel 47 van de Comptabiliteitslandsverordening, waardoor de regering meer ruimte zou kunnen krijgen om begrotingen zonder voorafgaande parlementaire goedkeuring aan te passen.
Opdrachten aan SOAB
Een ander geschilpunt betreft opdrachten die de overheid in 2023 aan Stichting Overheidsaccountantsbureau (SOAB) heeft verstrekt.
SOAB heeft aangevoerd dat haar statuten zijn aangepast, waardoor de organisatie meer werkzaamheden mag uitvoeren. Maar de Rekenkamer wijst er op dat die statutenwijziging pas in augustus 2024 plaatsvond en daarom niet relevant is voor de beoordeling van opdrachten uit 2023.
Daarnaast waarschuwt de Rekenkamer voor mogelijke aantasting van de onafhankelijkheid van SOAB. De organisatie vervult een controlerende functie voor de overheid, maar krijgt daarnaast opdrachten voor beleidsontwikkeling, beleidsuitvoering en het doen van uitgaven.
Volgens de Rekenkamer moet de regering voorkomen dat zulke werkzaamheden twijfel oproepen over de objectiviteit en onpartijdigheid van de overheidsaccountant.
Inkomsten uit gokvergunningen
Ook over de verwerking van inkomsten uit gokvergunningen bestaat verschil van inzicht.
De Rekenkamer verwerpt de uitleg van de regering dat bepaalde inkomsten uit speelvergunningsrechten over de jaren 2011 tot en met 2021 pas bekend werden nadat de administratie over 2023 was afgesloten.
Volgens de Rekenkamer heeft het Land op grond van de Casinolandsverordening recht op 62,5 procent van de jaarlijkse inkomsten die de Gaming Control Board uit deze vergunningrechten ontvangt.
De Rekenkamer vindt de verklaring van de regering daarom niet aanvaardbaar.
Niet alle bezwaren afgewezen
De Rekenkamer heeft tijdens de procedure van hoor en wederhoor overigens wel onderdelen van haar oorspronkelijke rapport aangepast.
Dat gebeurde onder meer nadat de regering aanvullende documenten verstrekte over de aankoop van de terreinen van Cunucu Hatun. Ook werd de beoordeling van vorderingen op Aqualectra aangepast. Daarnaast verduidelijkte de Rekenkamer haar kritiek op de investeringslijst in de jaarrekening.
Onafhankelijkheid Rekenkamer
Tijdens de parlementaire behandeling kwam ook een mogelijke klacht van de regering tegen de Rekenkamer bij de Accountantskamer ter sprake.
De Rekenkamer stelt dat iedere partij het recht heeft een klacht in te dienen, maar benadrukt dat dit geen belemmering mag vormen voor haar wettelijke werkzaamheden. Zij zegt haar onderzoeken onafhankelijk en volgens de voorgeschreven procedures te blijven uitvoeren.
De Rekenkamer roept de Staten op haar aanbevelingen serieus te nemen en de regering aan te sporen de tekortkomingen in het financieel beheer aan te pakken. Ook vraagt zij het parlement werk te maken van de nog niet vastgestelde jaarrekeningen.
